İçeriğe geç
Uzm. Dt. Emre Karakaya — Periodontoloji & İmplant Cerrahisi

Diş Taşı Temizliği ile Küretaj Arasındaki Fark

Bu iki uygulama halk arasında sıklıkla birbirinin yerine kullanılır; oysa farklı derinliklerde ve farklı amaçlarla yapılan işlemlerdir. Aradaki ayrım, işlemin diş eti kenarının üstünde mi yoksa altında mı yürütüldüğüne dayanır.

Bu sayfada iki işlemin kapsamı, uygulama biçimi ve hangi klinik tablolarda gündeme geldikleri karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. İkisi birbirinin alternatifi değil, hastalığın derecesine göre belirlenen farklı basamaklardır.

Kriterlere göre karşılaştırma

Diş Taşı Temizliği ile Küretaj Arasındaki Fark
KriterDiş taşı temizliği (detartraj)Kök yüzeyi düzleştirme (küretaj)
Çalışılan bölgeDiş eti kenarının üstü (supragingival) ve hemen altındaki sığ alanDiş eti kenarının altı — periodontal cebin içi ve kök yüzeyi
AmaçGörünür diş taşı ve renklenmelerin uzaklaştırılmasıCep içindeki sert eklentilerin ve iltihabi dokunun uzaklaştırılması
Tipik endikasyonGingivitis ve koruyucu bakımAtaşman kaybının bulunduğu periodontitis tablosu
AnesteziGenellikle gerekmezCebin derinliğine ve hassasiyete göre lokal anestezi uygulanabilir
Seans planıÇoğunlukla tek seansAğız bölgelere ayrılarak birkaç seansta tamamlanabilir
İşlem sonrası beklenen yanıtDiş eti kenarında iltihabın gerilemesiDoku sıkışmasına bağlı diş eti kenarında geri çekilme ve geçici hassasiyet görülebilir
TakipPeriyodik kontrollerBirkaç hafta sonra yeniden ölçüm ve değerlendirme yapılır
Bakım ihtiyacıDüzenli ev bakımı ve planlı kontrollerEv bakımına ek olarak planlı destekleyici periodontal bakım

Tablo genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye özel değerlendirme muayene ile yapılır.

Aradaki sınır: diş eti kenarı

Diş taşı temizliği, diş yüzeylerinde ve diş eti kenarında gözle görülebilen sert birikimlerin uzaklaştırılmasıdır. Diş taşı, temizlenmeden kalan bakteri plağının tükürükteki minerallerle sertleşmesiyle oluşur ve fırçalamayla çıkarılamaz.

Kök yüzeyi düzleştirme ise periodontal cebin içinde, diş eti kenarının altında yürütülür. Buradaki birikimler koyu renkli olduğundan gözle görülmez; varlıkları sondalama ve radyografi ile anlaşılır. Amaç, kök yüzeyini dokuların yeniden iyileşebileceği bir hâle getirmektir.

Hangi tabloda hangisi gündeme gelir?

İltihabın diş etiyle sınırlı kaldığı ve ataşman kaybı bulunmayan gingivitis tablosunda, profesyonel temizlik ve kişiye uygun ağız bakımı çoğunlukla yeterli görülür. Bu tablo geri döndürülebilir kabul edilir.

Sondalamada gerçek cep ve ataşman kaybı saptandığında, yani periodontitis tablosunda ise işlem cep içine taşınır. Bu nedenle küretaj bir üst basamak değil, farklı bir klinik duruma verilen yanıttır. Hangi basamağın gerektiği periodontal harita ve radyografi ile belirlenir.

İşlem sonrası neden hassasiyet olabilir?

Cerrahi olmayan periodontal tedavinin ardından iltihap gerileyince şişkin diş eti dokusu sıkışır ve hacmi küçülür. Bunun sonucunda diş eti kenarında bir miktar geri çekilme görülebilir; daha önce doku ile örtülü olan kök yüzeyleri açığa çıkabilir.

Kök yüzeyindeki dentin tabakasının açığa çıkması, sıcak ve soğuğa karşı geçici hassasiyete yol açabilir. Bu beklenen bir yanıttır ve hastaya işlem öncesinde anlatılır. Hassasiyetin seyri kişiden kişiye değişir.

Yeniden değerlendirme aşaması

Küretaj sonrasında genellikle birkaç haftalık bir sürenin ardından yeniden ölçüm yapılır. Bu değerlendirmede sondalama derinlikleri, kanama bölgeleri ve ataşman seviyeleri işlem öncesiyle karşılaştırılır.

Derinliğin sürdüğü ve kanamanın devam ettiği bölgelerde flep operasyonu gibi cerrahi yaklaşımlar gündeme gelebilir. Yanıtın düzeyi; başlangıçtaki kayıp miktarına, sigara kullanımına ve tedavi sonrası ağız bakımına göre kişiden kişiye değişir.

Diş taşı temizliği (detartraj) hangi durumlarda gündeme gelir?

  • Diş eti kenarında görünür diş taşı ve renklenme bulunduğunda
  • Sondalamada ataşman kaybı saptanmadığında
  • Periyodik koruyucu bakım kapsamında
  • Periodontal tedavi öncesinde ilk basamak olarak

Kök yüzeyi düzleştirme (küretaj) hangi durumlarda gündeme gelir?

  • Sondalamada gerçek cep ve ataşman kaybı saptandığında
  • Diş eti altında sert eklenti bulunduğu belirlendiğinde
  • Radyografide kemik seviyesinde düşüş görüldüğünde
  • Yüzeyel temizlik sonrasında kanama ve derinliğin sürdüğü bölgelerde

Sıkça Sorulan Sorular

Hayır. Diş taşı temizliği ağırlıklı olarak diş eti kenarının üstünde yapılır; küretaj ise cep içinde, diş eti kenarının altında yürütülür. İkisi farklı klinik tablolara yanıt veren farklı basamaklardır.

Cebin derinliğine ve kişinin hassasiyet durumuna göre lokal anestezi uygulanabilir. İşlem sırasında rahatsızlık hissedilmemesi hedeflenir; konfor kişiden kişiye değişir.

İltihabın gerilemesiyle şişkin dokunun hacmi küçülür ve diş eti kenarında bir miktar geri çekilme görülebilir. Bu, tedavinin bir yan etkisi değil, dokunun sağlıklı hacmine dönmesiyle ilişkili beklenen bir yanıttır.

Uygun aletlerle ve doğru teknikle yapıldığında diş yapısının zarar görmesi beklenmez. Temizlik sonrasında dişlerin daha pürüzsüz hissedilmesi, uzaklaştırılan birikimlerle ilişkilidir.

Hangi seçeneğin uygun olduğu klinik ve radyolojik muayene ile belirlenir. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye yerine geçmez.

Son güncelleme: 28 Temmuz 2026

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. Süreç ve sonuçlar kişiden kişiye değişir.

İlgili Tedaviler

Tüm Tedaviler

İlgili Yazılar

Tümünü Gör